ایران و القاعده: بهترین دوستان دشمن نما
نویسنده:
الی لیك Eli Lake
اطلاعات محرمانة منتشر شده
توسط دولت اوباما, تهران را بعنوان یك دشمن افراطگرایی ترسیم میكرد. اما واقعیت
فراتر از آن است.
ماه گذشته,
رئیس جمهور دونالد ترامپ در سخنرانی خود دربارة استراتژی رو به ایران با صحبت كردن
از رابطة این رژیم و القاعده, تنشهای كمی را ایجاد كرد. او گفت كه ”نیروهای نیابتی
ایران“ به اعضای القاعده درگیر در بمبگذاری سفارتهای آمریكا در كنیا و تانزانیا در
سال 1998 آموزش ارائه دادند. او گفت كه ایران میزبان اعضای عالیرتبة القاعده بعد
از حملات یازده سپتامبر بود كه پسر بن لادن را شامل میشد.
منتقدات
او فریاد سر دادند. فیلیپ گوردن Philip Gordon هماهنگ
كنندة سابق امور خاورمیانه در دولت اوباما نوشت كه رئیس جمهور ”حقایق را تحریف
میكند“ و ایران را بعنوان یك شریك القاعده به تصویر میكشد. پول پیلار Paul Pillar , تحلیلگر اطلاعاتی ارشد سابق است. او كسی بود كه پای گزارش
آمریكا كه نتیجه گرفته بود عراق برنامة تولید سلاحهای كشتار جمعی دارد را امضاء
كرده بود. او این ادعای ترامپ را رد كرد. ادعای ترامپ بر اساس این حقایق بود كه
اعضای القاعده در ایران در بازداشت خانگی زندگی میكنند. به نظر میرسد كه ترامپ از منتقدین خود به واقعیت نزدیكتر بود...
ریان
تراپانی Ryan Trapani سخنگوی سیا, روز پنجشنبه به
من گفت: ” این اسناد كه از طبقه بندی خارج شدند, طی حمله به مقر بن لادن جمع آوری
شده بودند. این اسناد نشان میدهند كه
ایران و القاعده با هم به توافق رسیده بودند كه همدیگر را مورد هدف قرار ندهند.
این اسناد نشان میدهند كه بن لادن از ایران بعنوان ”شریان اصلی“ القاعده برای
انتقاد پول, افراد و ارتباطات یاد میكرد...“
با
اینحال قابل فهم است كه چرا بعضی ناظران نظریة ارتباط ایران با القاعده را رد
میكنند. اطلاعات قبلی از اسناد بن لادن كه
در دولت اوباما علنی شده بود, رقابت بین ایران و القاعده را برجسته میكرد. همة
اسنادی كه همكاری آنها را نشان میداد محرمانه باقی ماندند...
توماس
جوسلین Thomas Joscelyn و بیل روگیو Bill Roggio, موسس و ناشر لونگ وار جورنال Long War
Journal هستند كه به اسناد بن لادن دسترسی زودتری در این هفته داشتند. آنها گفتند كه این اطلاعات اخیر نشان میدهند
كه این دو رقیب محتاط, خواهان همكاری بر علیه آمریكا بودند. آنها روی یك سند
19 صفحه ای كه توسط یكی از اعضای ارشد القاعده نوشته شده متمركز شدند. در این سند
سابقة اولیة این روابط نوشته شده است. این روابط از دوستی میان آنها در دهه 1990
شروع شد. نویسندة این سند كه از آن اسمی برده نشده, اما به نظر میرسد كه ارتباطات
خوبی دارد ”توضیح میدهد كه ایران به
”برادران عربستانی“ در القاعده, ”هر آنچه نیاز داشته باشند,“ شامل ”پول, سلاح و
آموزش در كمپهای حزب الله در لبنان, در ازاء حمله به منافع آمریكا در عربستان و در
كشورهای خلیج میدهد.“ نیروهای اطلاعاتی ایران نیز سفر بعضی از اعضای آنها را با
دادن ویزا تسهیل میكنند و برای دیگران نیز پناهگاه فراهم میكنند.“
اما مانند خیلی از معاملات
بین اراذل و اوباش, روابط آنها در دوره ای به تیرگی گرایید. بطور مثال اعضای
القاعده نامه ای به رهبر عالی ایران, علی خامنه ای نوشتند و در آن خواستار آزادی
اعضای خانوادة خود شدند. ایرانیها نیز در
سال 2003 در نظر داشتند كه در یك معاملة احتمالی با آمریكا, چند تن از اعضای
القاعده را به آمریكا ما بازاء اعضای مجاهدین خلق تقدیم كنند. مجاهدین خلق یك گروه
مخالف ایرانی هستند كه صدام حسین, حاكم مستبد عراق, در زمانی كه سرنگون نشده بود,
از آنها حمایت میكرد. این پیشنهاد هیچ وقت عملی نشد.
این
سند 19 صفحه ای میگوید كه یكی از اعضای القاعده به نام ابو حافظ الموریتانی Abu Hafs al-Mauritani مذاكرات را برای ترتیبات برخورداری از امنیت بعضی از اعضای
القاعده در ایران بعد از سقوط طالبان در سال 2001 در افغانستان پس از حملة 11
سپتامبر بعهده داشت. اكثر رهبران القاعده به پاكستان رفتند, اما همسران بن لادن و
همسران معاون او و كودكان, همران با تعداد انگشت شماری از اعضای آن به ایران
رفتند.
در ابتداء, این معامله از
مهمانان القاعدة ایران میخواست كه علنی نشوند. بر اساس این سند, آنها این قرارداد را رعایت نكردند. نویسندة این سند
میگوید كه اعضای القاعده شروع به استفاده از تلفن همراه كردند, كاری كه رژیم ایران
در صحنه برای آنها منع كرده بود چرا كه آمریكاییها آنها را میتوانستند پیدا كنند.
این اطلاعات بر اساس سند ترجمه شدة ابتدایی است كه جوسلین با من به اشتراك گذاشت.
این سند 19 صفحه ای میگوید كه ”آنها شروع
به خرید ماشین و تحرك به شیوة دلخواه خود كردند و شروع به تجمع با افرادی دیگر و
وارد ارتباط شدن با شهر دیگر و رفتن به محلهای دیگر كردند.“
جوسلین
به من گفت كه روزنامة او كه بخشی از موسسة دفاع از دموكراسی است, در حال بررسی
هزاران سند جدید و ترجمة آنهاست. او گفت
كه انتظار دارد كه اطلاعات بیشتری در رابطه با ارتباط بین ایران و القاعده بدست
بیاید...
میكل
فلون Michael Flynn كه مدیر آژانس اطلاعات دفاعی
اوباما و اولین مشاور امنیت ملی ترامپ بود, در كتاب دربارة اسناد بن لادن نوشت و گفت كه شواهد فراوانی دربارة همكاری بین
القاعده و ایران بر علیه آمریكا وجود دارد...
مقامات سابق و حال دولت ترامپ به من گفتند كه علنی كردن
این اسناد یك اولویت برای تیم جدید رئیس جمهور بود. مدیر ارشد سابق اطلاعات در شورای امنیت ملی, ازرا كوهن
واتنیك Ezra Cohen Watnick
به سیا و دفتر مدیر اطلاعات ملی فشار میآورد كه اطلاعات بن لادن را علنی كنند. اما او با مقاومت روبرو بود چرا كه ترجمه و
تدقیق آنها صورت نگرفته بود و اینكار میتوانست باعث تضعیف اولویت بالای این
منابع شود. در نهایت سیا اكثر این اسناد را روز چهارشنبه بدون ترجمه و تجزیه و
تحلیل بعنوان اسناد قابل دانلود كردن منتشر كرد. در روزها و هفته های آینده, تحلیلگران و كارشناسان خارجی, قادر خواهند بود
تا گسترة همكاری بین ایران و القاعده را خود ملاحظه كنند. آنچه اكنون در حال
ظهور است, یك رابطة پیچیده تر از رابطة بین ایدئولوگها در دو طرف موضوع است كه
باید مورد توجه قرار گیرد. القاعده و ایران دقیقا متحد نبودند. آنها دشمن یكدیگر
نیز نبودند.
نظرات
ارسال یک نظر